Dr. Darshan Brar, nhà chọn giống của IRRI, đã qua đời vì bệnh tim ở tuổi 76

Chúng tôi vô cùng sửng sốt khi nhận được thông tin: Dr. Darshan Singh Brar, Nguyên Trưởng Bộ Môn “Di truyền, Giống và Công Nghệ Sinh Học” (PBGB) của Viện Lúa Quốc tế (IRRI) đã qua đời vào tối 11 tháng Ba năm 2020, do nhồi máu cơ tim, ở tuổi 76.

Ông sinh vào ngày 7-3-1944 tại Punjab, Ấn Độ.

Ông đã phục vụ tại IRRI 25 năm (1987 – 2012), với nền tảng là di truyền tế bào, chuyên nghiên cứu về loài lúa hoang. Có thể nói Ông là chuyên gia hàng đầu về di truyền tế bào lúa hoang cho đến nay. Chúng tôi quen biết từ năm 1985 trong hội nghị di truyền lúa quốc tế lần thứ nhất, và trở nên thân thiết khi ông chính thức làm việc tại IRRI từ 1987, đặc biệt thời gian từ 1996 đến 2002, Dr. Brar đã giúp đỡ chúng tôi rất nhiều về xây dựng bộ “triplo type của IR64”, dòng dẫn xuất từ lúa hoang, mà nổi bậc nhất là AS996 cho vùng đất phèn. Ông vừa là ngườ bạn tốt, vừa là người Thầy của tôi về nhiều mặt. Ông đến Viện Lúa ĐBSCL không biết bao nhiều lần trong dự án hợp tác du nhập gen đích từ lúa hoang sang lúa trồng.

Ông tốt nghiệp Ph.D. tại Punjab Agricultural University (PAU); nhận làm việc đầu tiên tại National Research Council Canada, rồi sang Đại Học Nottingham Anh Quốc, Đại Học Tsukuba Nhật Bản, trước khi nhận việc tại IRRI. Ông đã từng công tác tại ĐH Punjab, dạy môn di truyền tế bào (1979-1982), Giáo Sư Công Nghệ Sinh Học(1986-1987), trước khi về hưu tại IRRI, ông được phong tặng danh hiệu “Adjunct Professor”.

Công trình khoa học đồ sộ của ông đã giúp ông nhận được giải thưởng lớn “CGIAR 2007 Outstanding Scientist Award”, “Gold Medal Award” của Chính Phủ Việt Nam, “Koshihikari International Rice Prize” của Nhật Bản. Năm 2009, Dr. Brar nhận giải thưởng “Friendship Award” của  Đài Loan. Dr. Brar nhận được công nhận là chuyên viên khoa học của “National Academy of Agricultural Sciences”, Ấn Độ, “Indian Society of Genetics and Plant Breeding”, “Crop Improvement Society” của Ấn Độ; “Punjab Academy of Sciences” của ĐH Punjab, “Crop Science Society” của Philippines. Ông còn là Thư Ký của Hội Đồng Quản lý “Gurdev Khush Foundation”.

Những người bạn tại IRRI như Bà Casiana Vera Cruz, Giáo sư Paul Teng, Timothy Bertotti, Sadiq Bhuiyan xem Dr. Brar không những là một nhà khoa học xuất chúng, kiến thức uyên bác, mà còn là một đồng nghiệp chân thành, tốt bụng, ăn nói nhỏ nhẹ, quý mến bạn bè. Ông ây rất quan tâm đến hai cậu con trai của chúng tôi trong từng bước trưởng thành của chúng. Chúng tôi tđã rở thành những người bạn rất thân không biết từ lúc nào.

Dr. Brar mất đi để lại niềm thương tiếc vô hạn cho vợ ông là bà Sukhvinder Kaur, hai cháu gái Hardev và Rajdev. Vĩnh biệt người bạn lớn của chúng tôi. Nổi đau này là quá lớn cho nhiều bạn bè và học trò của ông.

GS. Bùi Chí Bửu.

Hình Dr Brar theo http://news.irri.org/2020/03/dr-darshan-brar-leading-irri-breeder.html