Lịch sử cây hồ tiêu

Hồ tiêu có nguồn gốc từ Đông Nam Á và Nam Á được người ta biết theo qui trình nấu nướng và chế biến thức ăn của người Ấn Độ từ ít nhất 2000 năm trước Công Nguyên. J. Innes Miller ghi chép rằng tiêu trắng (tiêu sọ) được canh tác ở miền Nam Thái Lan và Mã Lai. Nguồn tài nguyên di truyền hồ tiêu quan trọng nhất là ở Ấn Độ, đặc biệt tại bờ biển Malabar, thuộc bang Kerala. Hồ tiêu được mệnh danh là vàng đen (black gold) và đã từng được loài người dùng làm bản vị tiền tệ khi trao đổi hàng hóa. Theo luật lệ xưa ở Châu Âu, hồ tiêu được xem là tài sản kế thừa trong gia tộc, cho nên thời bấy giờ xuất hiện thuật ngữ "peppercorn rent" như một hình thức cầm đồ như bây giờ, hay thanh toán mua bán.

Lịch sử cỗ đại đã sử dụng thuật ngữ “long pepper, dried fruit” để liên quan đến chữ Piper longum. Người La Mã hiểu hai thuật ngữ này chính là "piper". Trước thế kỷ thứ 16, hồ tiêu được trồng ở Java, Sunda, Sumatra, Madagascar, Malaysia, và một số nơi thuộc Đông Nam Á. Những vùng kinh tế này đều có giao thương với Trung Hoa, hoặc tự sản xuất, tự tiêu thụ. Hải cảng Malabar vùng Đông Ấn là điểm trung chuyển cho con đường hàng hải buôn bán hồ tiêu toàn thế giới từ rất lâu, qua Ấn Độ Dương. Hồ tiêu được xuất sang Châu Âu, Trung Đông, Bắc Phi từ cảng Malabar. Con đường thương mại gia vị hồ tiêu xuất phát theo đường bộ hay đường thủy đều có những điểm đến là vùng ven biển Ả Rập (Arabian Sea).

Theo nhà địa lý Strabo thời La Mã, đế quốc này đã chuẩn bị 120 thương thuyền, chúng đi mất một năm trời để đi đến Trung Hoa, Đông Nam Á, Ấn Độ rồi trở về nước. Họ đi xuyên qua Arabian Sea nhờ sự giúp đỡ của gió mùa. Khi trở về từ Ấn Độ, các thương thuyền này đi vào vùng Biển Đỏ (Red Sea) để vào sông Nile, ghé vào cảng Alexandria, sau đó tiếp tục đi về Italy và Rome. Tuyến đường này giống như tuyến đường được vạch ra cho thương vụ hồ tiêu vào Châu Âu trong thời hoàng kim của nó. Thật ngạc nhiên là việc sử dụng hồ tiêu có nhiều cách thức, không phải chỉ khai thác loài gia vị có vị cay đặc biệt; được nhập từ Ấn Độ! Ai là người đầu tiên sử dụng hồ tiêu làm thực phẩm là câu hỏi chưa có trả lời. Tuy nhiên, hồ tiêu được nổi tiếng và lan rộng thành một loại gia vị “nữ hoàng” đã có từ thời Đế Chế La Mã; Triều đại Apicius' De re coquinaria, thế kỷ thứ 3, có trong sách dạy nấu ăn của Đế Chế. Edward Gibbon viết trong quyển sách The History of the Decline and Fall of the Roman Empire: Hồ tiêu là gia vị nêm nếm thức ăn đắt tiền nhất trong các món chế biến trong giai đoạn thống trị của đế chế La Mã.