Xu hướng toàn cầu hướng tới chế độ ăn dựa trên thực vật có thể định hình lại việc làm trong nông nghiệp và giảm chi phí lao động toàn cầu, theo nghiên cứu của ECI

Một sự chuyển dịch toàn cầu hướng tới các mô hình ăn uống lành mạnh hơn, bền vững hơn có thể định hình lại việc làm trong nông nghiệp trên toàn thế giới, theo nghiên cứu mới của Viện Biến đổi Môi trường (Environmental Change Institute - ECI), Đại học Oxford.

Nghiên cứu, được công bố trên The Lancet Planetary Health và do tiến sỹ Marco Springmann, nghiên cứu viên cao cấp tại ECI, dẫn đầu, đã xem xét cách các mô hình ăn uống như linh hoạt, ăn cá, ăn chay và thuần chay có thể ảnh hưởng đến số lượng lao động trong lĩnh vực trồng trọt, chăn nuôi và thu hoạch thực phẩm tại 179 quốc gia.

• Chuyển sang chế độ ăn dựa nhiều hơn vào thực vật có thể làm giảm nhu cầu lao động nông nghiệp toàn cầu từ 5-28% vào năm 2030, tương đương 18-106 triệu việc làm toàn thời gian.

• Sự tái cân bằng toàn cầu trong sản xuất lương thực có thể cắt giảm chi phí lao động nông nghiệp từ 290-995 tỷ USD mỗi năm, tương đương khoảng 0,2-0,6% GDP toàn cầu.

• Các quốc gia có nền nông nghiệp phụ thuộc nhiều vào chăn nuôi sẽ chứng kiến sự sụt giảm lớn nhất trong nhu cầu lao động, trong khi các quốc gia khác - đặc biệt là các nước thu nhập thấp - có thể cần thêm 18-56 triệu lao động để trồng cây ăn trái, rau củ, các loại đậu và hạt.

• Nghiên cứu này cung cấp đánh giá chi tiết cấp quốc gia đầu tiên về cách thay đổi chế độ ăn ảnh hưởng đến việc làm nông nghiệp tại 179 quốc gia.

• Lập kế hoạch và chính sách hỗ trợ - bao gồm đào tạo lại, tái bố trí việc làm và đầu tư vào trồng trọt - sẽ rất quan trọng để đảm bảo quá trình chuyển đổi công bằng cho lao động nông nghiệp.

Ảnh: JackF.

Bằng cách kết hợp dữ liệu chi tiết về yêu cầu lao động cho cây trồng và vật nuôi với các mô hình sản xuất lương thực toàn cầu, các nhà nghiên cứu đã ước tính được tác động của thay đổi chế độ ăn tới lực lượng lao động nông nghiệp. Họ phát hiện rằng chế độ ăn giàu thực vật có thể làm giảm nhu cầu lao động nông nghiệp toàn cầu từ 5-28% (tương đương 18-106 triệu việc làm toàn thời gian) vào năm 2030, chủ yếu do nhu cầu chăn nuôi giảm.

Đồng thời, khoảng 18-56 triệu lao động toàn thời gian bổ sung có thể cần thiết trong lĩnh vực trồng trọt để sản xuất cây ăn trái, rau củ, các loại đậu và thực phẩm có nguồn gốc thực vật khác. Tổng thể, những thay đổi này có thể giúp giảm chi phí lao động toàn cầu từ 290-995 tỷ USD mỗi năm (điều chỉnh theo sức mua tương đương), tương đương 0,2-0,6% GDP toàn cầu.

Dù xu hướng này mang lại hiệu quả, nghiên cứu nhấn mạnh tầm quan trọng của chính sách và quy hoạch nhằm đảm bảo quá trình chuyển đổi công bằng. Các biện pháp như đào tạo lại, tái bố trí lao động và đầu tư vào sản xuất trồng trọt sẽ đóng vai trò then chốt trong việc hỗ trợ người lao động và cộng đồng nông thôn khi hệ thống lương thực thay đổi.

Tiến sỹ Springmann cho biết: “Thay đổi chế độ ăn không chỉ ảnh hưởng đến sức khỏe và hành tinh của chúng ta - nó còn có tác động lớn đến sinh kế của con người. Việc chuyển dịch khỏi chế độ ăn nhiều thịt làm giảm nhu cầu lao động trong sản xuất chăn nuôi nhưng lại làm tăng nhu cầu trong lĩnh vực trồng trọt và dịch vụ thực phẩm. Cần có chiến lược nhất quán và hỗ trợ chính trị để cho phép quá trình chuyển đổi công bằng cả đối với những người rời khỏi và những người gia nhập lực lượng lao động nông nghiệp”.

Nhóm nghiên cứu, làm việc trong khuôn khổ Chương trình Tương lai của Thực phẩm tại OMS, đã sử dụng cơ sở dữ liệu chi tiết toàn cầu về yêu cầu lao động nông nghiệp cùng với mô hình hệ thống lương thực sinh lý - sinh học để ước tính nhu cầu lao động cho 20 nhóm thực phẩm ở cấp độ toàn cầu, khu vực và quốc gia. Nghiên cứu này được xem là đánh giá toàn diện nhất cho đến nay về cách thay đổi chế độ ăn có thể định hình lại việc làm trong ngành nông nghiệp.

Đọc toàn bộ nghiên cứu trên The Lancet Planetary Health: Labour requirements for healthy and sustainable diets at global, regional, and national levels: a modelling study.

Huỳnh Thị Đan Anh theo Đại học Oxford.