Kiến trúc quần thể di truyền của nấm Colletotrichum truncatum tại himalachal pradesh và xác định nguồn cung cấp tính kháng phổ rộng bệnh thán thư trên cây ớt

Nguồn: Abhishek Katoch, Prachi Sharma, Bilal Ahmad Padder, Prem Nath Sharma. 2017. Population Structure of Colletotrichum truncatum in Himachal Pradesh and Identification of Broad-Spectrum Resistant Sources in Capsicum. Agricultural Research; 17 May 2017; doi:10.1007/s40003-017-0261-y [NAAS: National Academy of Agricultural Sciences 2017]

TÓM TẮT

Bệnh thán thư có tên tiếng Anh là anthracnose; tấn công trên cây ớt [Capsicum] do vi nấm Colletotrichum truncatum (syn. C. capsici) gây ra, với triệu chứng vòng tròn đồng tâm trên trái ớt. Đây là bệnh gây thiệt hại nghiêm trọng làm mất năng suất rất lớn cho sản xuất ớt của thế giới. Do đó, người ta rất lý thú trong nghiên cứu kiến trúc di truyền quần thể của pathogen để làm sáng tỏ nhiều vấn đề trong thập niên gần đây. Theo nghiên cứu này, sáu “microsatellites” ngẫu nhiên mang tính khuếch đại đã được người ta sử dụng để tiếp cận với kiến trúc quần thể của 94 mẫu phân lập (isolates) vi nấm C. truncatum xuất xứ từ ba vùng sinh thái nông nghiệp khác nhau thuộc bang Himachal Pradesh, Ấn Độ. Trong 104 đoạn phân tử mang tính chất sinh sản (reproducible), có 81.73% biểu hiện đa hình. Phân tích nhóm di truyền (cluster) đã cho phép người ta chia 94 mẫu phân lập này thành bốn nhóm chính, không tương thích với nguồn gốc địa lý của mẫu phân lập đã thu thập. Giá trị trung bình của đa dạng di truyền là 0.38 - 0.45, giá trị dị hợp kỳ vọng là (expected heterozygosity) 0.39 - 0.44. Phân tích phương sai theo góc độ phân tử cho thấy có biến thiên di truyền rất lớn trong từng vùng sinh thái canh tác (99.53%). Thanh lọc 194 giống ớt (Capsicum) với 94 mẫu phân lập của C. truncatum cho thấy tính kháng rất thấp đối với nấm gây bệnh thán thư của những giống ớt này. Có một vài giống mang tính kháng bệnh  đối với hơn 40 mẫu phân lập của C. truncatum. Các giống ớt như vậy  có thể mang gen kháng rất khác nhau, rất chuyên biệt và người ta có thể sử dụng chúng làm nguồn cho gen kháng bệnh thán thư trong bang Himalachal Pradesh. Đây là nghiên cứu đánh giá tính kháng đầu tiên được công bố trên tập đoàn giống ớt Capsicum với kỹ thuật thanh lọc từng cá thể đối với số lượng mẫu phân lập vô cùng lớn. Kết quả cho thấy khả năng tiến hóa của pathogen làm cho những gen đóng vai trò phát sinh bệnh (tạo nên các virulence factors) trên các giống ớt đang canh tác, theo thời gian và không gian khác nhau.

Xem https://link.springer.com/article/10.1007/s40003-017-0261-y

GS. Bùi Chí Bửu lược dịch.

Hình 2: Ba mươi sáu giống ớt biểu hiện tính kháng với số mẫu phân lập của nấm Colletotrichum truncatum.